Buscar

Lecturafilia

"Leer es vivir dos veces"

Etiqueta

ler en galego

Como ser muller

Caitlin Moran, autora de "Como ser muller"
Caitlin Moran, autora de “Como ser muller”

Confeso que nunca antes me rira tanto cun libro como ao ler a Caitlin Moran e o seu Como ser muller, traducido ao galego da man da editorial Rinoceronte. Confeso tamén que era un libro que, dende que o vira publicado xa fai uns anos, tiña moitas ganas de lelo, aínda que nunca atopara a oportunidade ata que o vin na miña lingua e me aventurei.

Digo aventurei, e nunca mellor dito, pois descubrín outra forma de ver o feminismo: o de tomalo con humor. Pero ben, poñámonos en situación.

Caitlin Moran é unha recoñecida columnista, entrevistadora e crítica inglesa que se define como feminista dos pés á cabeza, pois como o seu marido lle di a cotío, o feminismo consiste simplemente en “que todo o mundo se comporte educadamente cos demais”. Segundo a autora, que recibiu o premio en 2010 á mellor columnista do ano, se seguísemos esta máxima, non habería machismo, pois todos e todas seriamos iguais. Seguir leyendo “Como ser muller”

Entrevista Ana Cabaleiro: “Todo o que despois vin escrito, xa o levaba aprendido dos contos falados da aldea”

Ana Cabaleiro estréase na literatura con "Sapos e Sereas"
Ana Cabaleiro estréase na literatura con “Sapos e Sereas”

Ana Cabaleiro (Silleda, 1974) vén de debutar na literatura con Sapos e Sereas, un compendio de catro relatos que lle dan una volta de torca a todas as nosas crenzas, aos contos infantís. Ás escrituras bíblicas, mais tamén ás funcións da publicidade no espallamento dos tópicos e as desigualdades sociais. Contra todo isto, os relatos de Ana fomentan a crítica e a reflexión e, como ela ben di, que máis se pode pedir? Xornalista de profesión, Ana Cabaleiro está colleitando un gran éxito con este seu primeiro libro no que se poden ver as influencias de autoras de cabeceira, como Virginia Woolf ou Alice Munro. Uns relatos nos que tamén están presentes as súas orixes rurais e, como non ía ser doutro xeito, esa capacidade innata para fabular. Una voz que tardou en atreverse, pero á que debemos animar a seguir na nosa literatura.

Pregunta (P): Estréaste na literatura co libro de relatos Sapos e Sereas, podes explicarnos o porqué deste título tan suxestivo?

Eu quixen unir o mundo infantil coa pegada que vai deixando no mundo adulto. Por iso o título ten como referencia dous personaxes dos contos infantís, aínda que eu despois lles dou unha voltiña e os traslado ao mundo actual, contemporáneo, a historias do noso día a día. Xogo moito cos estereotipos que os personaxes teñen no noso imaxinario colectivo, e non só os sapos e as sereas, tamén lle dou un meneo a outros, como aos personaxes bíblicos que sobreviven con absoluta normalidade na nosa sociedade, como son os Reis Magos, por exemplo. Este meter os personaxes de sempre en situacións cotiás é unha das cousas que máis está a sorprender ás lectoras e aos lectores. Seguir leyendo “Entrevista Ana Cabaleiro: “Todo o que despois vin escrito, xa o levaba aprendido dos contos falados da aldea””

Historias de galegos extraordinarios

Salvador Rodríguez, autor de "Historias de galegos extraordinarios"
Salvador Rodríguez, autor de “Historias de galegos extraordinarios”

O xornalismo é un oficio que se aprende a base de anos e anos de exercelo. Levar moitas noticias e reportaxes ás costas vén a ser parte do éxito desta profesión. E máis cando combinas o oficio periodístico co de escritor, tal e como fai Salvador Rodríguez Pastoriza (Bueu, 1963) no seu máis recente libro, Historias de galegos extraordinarios. Un exercicio moi interesante que,  cunha técnica semellante á de Liboreiro Blues, consiste en escribir pequenos artigos sobre moitos dos “galegos extraordinarios”. Aos lectores/as pode entrarlles a dúbida de que xentes atoparemos por aquí.

Como ben di Ánxel Vence no prólogo, “o propio das xentes deste país é saírse do común”, motivo polo cal semella que ser galego e ser extraordinario é todo un. Así o demostran todas e cada unha das persoas das que Salvador fala neste novo libro, no que o xornalismo se nota en cada parágrafo, cando se nos falan de fontes escritas, ou mesmo cando el fala con familiares ou persoas que puideron coñecer as xestas ou aventuras que aquí se recollen. Seguir leyendo “Historias de galegos extraordinarios”

Unha verdade amarga

Celia Díaz Núñez, autora de "Unha verdade amarga"
Celia Díaz Núñez, autora de “Unha verdade amarga”

Enfrontarse a un pasado onde a veces xusta recoñecerse. A memoria xóganos malas pasadas. Eses son os temas sobre os que transita a nova novela de Celia Díaz Núñez, que se titula Unha verdade amarga, na que navegan varias personaxes silandeiras e cun pasado de débedas pendentes, amores agochados, aldraxes amoreadas e moitos, quizais demasiados, anos de silencio.

Unha verdade amarga é unha historia que se le rápido, aínda que sosegada debe ser a reflexión que fagamos os lectores tras o seu remate, pois os temas que trata son diversos e con moita repercusión na actualidade. A historia parte da reclamación de Daniel Pereira, quen inicia os trámites para unha demanda de paternidade contra Aurelio Salgado. A partir deste momento, a autora vai alternando a vida destes dous homes, cos de Pilar e Carlos e Aurelio e Marta, cos que se tece un fío invisible que nos leva a ver todo o que agochan as familias ao longo do tempo. Seguir leyendo “Unha verdade amarga”

Blues para Moraima

Miguel Anxo Fernández, autor de "Blues para Moraima"
Miguel Anxo Fernández, autor de “Blues para Moraima”

“Sublebábame agardar á súa morte para ateigalo de loas e homenaxes, como tantas veces se fixera con outros persoeiros da cultura. Con Afonso eu quería chegar a tempo”.

Atendendo á cita anterior xa tod@s saberemos que estamos diante dunha historia sobre a memoria histórica. E indo máis alá, o libro do que está sacada é Blues para Moraima, a recente novela de Miguel Anxo Fernández, coa que o autor vén de gañar o Premio Blanco Amor 2016. E, como nas anteriores novelas do autor nas que a intriga é o eixo condutor, aquí non ía ser menos e preséntanos unha historia na que o pasado e o presente se relacionan e na que os mecanismos literarios se manexan ao detalle para que o lector non queira parar de ler. Quizais esta é a principal virtude, aínda que o libro é moito máis. Seguir leyendo “Blues para Moraima”

A fiestra aberta

Juan Parcero constrúe unha historia diferente na súa segunda novela, "A fiestra aberta"
Juan Parcero constrúe unha historia diferente na súa segunda novela, “A fiestra aberta”

Hai historias que quedan en nós coma o salitre. Antes non o entendía, mais agora que vivo nun pobo mariñeiro doume conta de que o mar é esa forza que nos entristece e que nos alegra a partes iguais, ese tótem que fai que aquilo que vivimos tome máis importancia e que ata os personaxes dos libros se tornen máis reais.

No medio deste mar bravo e fuxidío, mais tamén vigorizante, leo A fiestra aberta, a nova novela do moañés Juan Parcero que sen dúbida veu para cambiarme a vida, e os seus parágrafos para pegarse á miña pel coma o salitre deste mar que describo.

A fiestra aberta é unha historia poderosa, non tanto polo que conta senón máis ben por como o conta, e é aí onde reside o feitizo do autor para levarnos con el e contarnos que o ser humano sempre ten que lidar coa súa propia mente, cos sentimentos e co lugar que o viu nacer e medrar. Aquí observamos a uns personaxes que nos narran unha parte da súa vida, ese momento no que a súa existencia se puxo a proba para facerlles escoller entre o correcto e o incorrecto, mais sen darnos ningunha lección de vida nin moralexa.

Seguir leyendo “A fiestra aberta”

Entrevista Marta Dacosta: “Escribir é estar neste tempo e espazo, crear desde a propia realidade”

Marta Dacosta vén de publicar o poemario "Na casa da avoa"
Marta Dacosta vén de publicar o poemario “Na casa da avoa”

Marta Dacosta é unha poeta reivindicativa, das que recollen a realidade que lles toca vivir e a converten en protesta. Así o fai dende nos recentes versos do poemario Na casa da avoa, unha advertencia de que é necesario que as mulleres tomemos conciencia do lugar que ocupamos no mundo e do moito que fixemos a prol deste sen que antes se nos recoñecese. Marta escribe unha poesía de loita e, por que non dicilo, de carácter político, na que nos fai reflexionar sobre os lugares ocupados no mundo e a invisibilidade das mulleres que son sometidas, en moitos casos, á ditadura da beleza.

Entrevistar a mulleres coma ela nesta páxina é toda unha honra, pois é preciso que deamos a coñecer as iniciativas e as persoas que puxen pola igualdade, pola reflexión e pola erradicación dos roles machistas e patriarcais.

Pregunta (P): A túa poesía é toda ela moi reivindicativa, soñas con cambiar o mundo desde as letras?

Soño con cambiar o mundo. Até diría que para iso me ergo cada mañá. E a escrita é unha actividade máis, unha actividade en que podemos deixarnos levar polo punto de vista dominante ou abrir unha fenda, buscando a complicidade de quen le, convidándoo a ver a realidade con nós. Eu sei ben que a sociedade non se transforma a golpe de versos, mais os versos non deben ser alleos ao que nos preocupa, e teñen a capacidade de conmover. Son unha ferramenta excelente para reflexionar, provocar, sensibilizar.

Seguir leyendo “Entrevista Marta Dacosta: “Escribir é estar neste tempo e espazo, crear desde a propia realidade””

Entrevista Miguel Sande: “Só con poesía e narrativa se pode salvar o xornalismo”

Miguel Sande gañou o Premio García Barros con "A Candidata"
Miguel Sande gañou o Premio García Barros con “A Candidata”

Lin A Candidata recomendada por unha boa amiga lectora, e impactou tanto en min que a definín coma un “disparo na caluga”. Esta descrición gustoulle moito ao seu autor, ao que hoxe entrevisto neste espazo.

Miguel Sande (Arteixo, 1961) é xornalista, poeta e narrador, e con esta última novela vén de gañar o Premio García Barros convocado polo Concello de A Estrada, precisamente cunha proposta híbrida na que están presentes todos os xéneros. Sande demóstranos que a novela bebe da realidade, deste presente e dunha crise que tanto nos afectou e da que aínda sentimos os efectos. Con el é imposible non ver que a literatura sempre ten unha labor social, de cronista, e ata de loita. Coma un disparo na caluga, esa e a sensación que te embarga cando te atreves a transitar por ela, ata que rematas e sentes que algo (ou todo) está a piques de estourar dentro de ti.

Como xornalista, Miguel Sande desempeña o seu traballo na delegación da Mariña lucense no xornal La Voz de Galicia, e recoñece que “só con poesía e narrativa se pde salvar o xornalismo”.

Seguir leyendo “Entrevista Miguel Sande: “Só con poesía e narrativa se pode salvar o xornalismo””

No Día das Letras Galegas, propostas para ler en galego

Conmemoramos o Día das Letras Galegas, unha data na que me mostro moi agradecida por formar parte desta terra que tanto nos deu e da que tanto nos queda aínda que contar. Ao longo destes cincuenta e catro anos nos que xa levamos celebrando esta efeméride, pasaron moitas cousas, unhas veces a favor do galego e outras deturpando o seu uso. Neste sentido, e sen entrar en máis valoracións políticas, destaco fondamente o papel que xoga a literatura para conseguir que poidamos ler historias en galego.

Nun día coma hoxe cómpre lembrar que falar galego é un orgullo e que temos unha literatura con moita saúde e á que agardemos reste moito tempo de vida.

Por iso, dende Lecturafilia, propúxenlle a diversos escritores/as que elixisen tres propostas literarias para esta data. Non importa a época, nin a temática, nin o xénero, nin os porqués. Tan só importa que sexan lecturas que dalgunha forma nos cambien, que nos axuden a reflexionar, a tomar unha decisión, a soñar, a imaxinar, a loitar por un cambio ou simplemente, a pasar un momento agradable. Seguir leyendo “No Día das Letras Galegas, propostas para ler en galego”

O sol do verán

Carlos Casares, autor homenaxeado nas Letras Galegas 2017
Carlos Casares, autor homenaxeado nas Letras Galegas 2017

Carlos Casares, autor ao que este ano se lle dedica o Día das Letras Galegas, destaca pola súa capacidade para novelar unha realidade que se insire no convulso panorama da narrativa de posguerra, e foi dos primeiros en abordar o conflito como tema literario.

Con motivo da efeméride deste 2017, leo de novo a Casares, un home polifacético que foi editor, articulista, escritor de novela adulta e infantil… Estas Letras Galegas coinciden ademais do cincuenta aniversario do seu debut editorial, coa obra Vento ferido. Dende aqueles anos, o autor ourensán xa comeza a ser incluído nesa xeración que se deu en chamar Nova Narrativa Galega, por canto bebía dos novos métodos da novela francesa e se metía de cheo na mente do narrador ao tempo que novelaba as preocupacións do seu tempo.

Abordo esta recensión con moito respecto polo traballo e pola admiración que colleitou Casares, quen foi capaz de abordar os problemas do seu tempo centrándose nas persoas de a pé. Isto é o que destaco tras a lectura d’ O sol do verán, unha das últimas novelas do escritor, na que segue moi presente o tema da liberdade de acción e pensamento e a imposibilidade de lograr conseguir ás veces o que queremos. Seguir leyendo “O sol do verán”

Entrevista Moisés Barcia e Anxa Correa, de Rinoceronte Editora: “Publicamos pensando no vaso medio cheo e tentamos chamar pola chuvia, para tentar que vaia subindo o caudal”

O equipo de Rinoceronte Editora no seu espazo de traballo
O equipo de Rinoceronte Editora no seu espazo de traballo

Un día alguén descobre que historias narradas por xentes de todo o mundo podían soar moi ben na nosa lingua. Un día alguén descobre que a normalización lingüística do galego pasa por dar a coñecer grandes obras nesta lingua. Dese desexo e, por que non, loita, nace en 2005 a Editorial Rinoceronte, con sede no municipio de Cangas do Morrazo, onde traballan catro persoas baixo a dirección de Moisés Barcia, coa función de dar a coñecer grandes obras na nosa lingua, e cun deseño que achega un ‘plus’ ao narrado. Falamos con Moisés Barcia e con Anxa Correa, que nos contan o que supón ser editor hoxe en día. Unha tarefa de titáns.

Pregunta (P): Como xorde a idea de traer obras internacionais á lingua galega?

O fundador de Rinoceronte, Moisés Barcia, é tradutor. Antes de fundar Rinoceronte traducía para outras editoriais, e percibía unha situación de desvantaxe do galego importante no que atinxe á tradución de obras ao noso idioma da literatura universal, tanto clásica como actual, e a xente tiña asumido que a lingua para ler autores estranxeiros é o castelán. Deste xeito, decide formar a primeira editora galega especializada en tradución, no ano 2005, coa idea de normalizar a literatura estranxeira no noso idioma.

(P): Quen forma a editorial Rinoceronte?

Á parte do director, Moisés Barcia, que edita e traduce, actualmente traballamos catro persoas, encargadas tamén da tradución, revisión, maquetación, deseño, promoción e administración.

Seguir leyendo “Entrevista Moisés Barcia e Anxa Correa, de Rinoceronte Editora: “Publicamos pensando no vaso medio cheo e tentamos chamar pola chuvia, para tentar que vaia subindo o caudal””

A balada do café triste

Carson McCullers, autora de "A balada do café triste"
Carson McCullers, autora de “A balada do café triste”

Este ano celébrase o centenario do nacemento da gran escritora Carson McCullers, data na que tamén se cumpren cincuenta anos do seu pasamento. Con motivo desta eferméride son moitas as reedicións da súa obra, polo que a súa escrita está tendo máis repercusión entre os seus seguidores, ao tempo que chega a novos perfís.

Eu, que xa descubrira a súa fermosa pluma no libro El corazón es un cazador solitario, volvo agora á que é outra das súas obras mestras, A balada do café triste, e fágoo na miña lingua,  da man da editorial Rinoceronte, que leva feito un gran labor a prol da tradución de moitas obras exitosas contemporáneas á lingua Galiza.

A balada do café triste inclúe unha novela curta na que se evoca a soidade e o sufrimento dos personaxes por este motivo. Amelia, a nosa protagonista, é unha muller que está entre dous homes e pasa os seus días nun café, que é o único espazo no que se sente acompañada verdadeiramente. Mais ela é unha muller que gusta da soidade, tal e como manifesta en varias ocasións.

“Non lle faltaran pretendentes, pero á señorita Amelia traíaa sen coidado o amor dos homes; era unha persoa solitaria”. Seguir leyendo “A balada do café triste”

Os nenos da varíola

María Solar, autora de "Os nenos da varíola"
María Solar, autora de “Os nenos da varíola”

Botar a vista ao pasado para recordar certos feitos nunca está de máis. Eu diría que cada certo tempo deberiamos de virar a cabeza para ver os porqués do que realmente somos. Esta visión ben puidera facerse sobre todo no ámbito da medicina, onde se avanzou tanto que hoxe moitos pensamos que sempre foi así, como acontece co caso da varíola.

A xornalista e escritora galega, María Solar, volve na súa última novela a ese momento de comezos do século XIX, concretamente ao 1803, cando un total de vinte e dous nenos son embarcados na Coruña para levar a vacina da varíola cara América. E  por iso recupera a historia dunha das maiores fazañas médicas da humanidade, que foi o comezo da erradicación desta enfermidade, que se produciu no ano 1980, cando a OMS declarou o planeta libre dela.

Pero antes de que iso acontecese, moitas persoas tiveron que loitar contra vento e marea para levar os métodos científicos á realidade, aínda contra sectores tan potente como a Igrexa. Antes, moito antes, a peste acababa coa vida de moitas persoas, tal e como se describe na novela:

“Unha peste terrible e temible. Contábase de familias enteiras en que todos os seus membros foron caendo un tras outros, aldeas, vilas cheas de contaxios en que xa ninguén quería entrar para ir vender. Persoas feitas monstros, sen un centímetro de pel sen pústulas e pus, ata dentro da boca, dentro dos ollos. Horrible”· Seguir leyendo “Os nenos da varíola”

A candidata

Miguel Sande, autor de "A candidata"
Miguel Sande, autor de “A candidata”

Gravar ou escribir para acreditar que o que nos sucede é real. Falar diante dunha cámara para testemuñar que un día nos ocorreu algo insólito e que cambiou o sentido da nosa vida. Verter os nosos sentimentos diante dun micro, que nos axude a comprender quen somos realmente tras esta crise que nos afoga.

Con este exercicio xoga Miguel Sande no seu recente libro, A candidata, unha novela curta sobre a crise e a violencia machista. Unha historia cun estilo breve e tan impactante coma o disparo dunha bala, que arremete de cheo contra a nosa caluga sen darnos tempo a reaccionar. Acaso non foi exactamente o que fixo a chegada da crise económica en moitas familias?

A candidata foi merecedora do Premio García Barros 2016, convocado polo Concello de A Estrada, e nela a crise proxéctase coma o gran tema detrás do que atopamos as realidades cotiás do día a día. Pero, o que Miguel Sande fai moi ben é explicar con metáforas e comparacións a chegada silenciosa da crise, que chegou coma  un gran naufraxio: Seguir leyendo “A candidata”

Blog de WordPress.com.

Subir ↑